در کلانشهر تهران، تردد وسایل نقلیه در بخشهای مرکزی و پررفتوآمد شهر، بدون دریافت مجوز امکانپذیر نیست. تردد در این نواحی با طرح کاهش آلودگی هوا و طرح ترافیک کنترل میشود. طرح آلودگی هوا در حقیقت همان طرح زوج و فرد سابق است؛ البته تردد خودروها دیگر با رقم آخر پلاک خودروها کنترل نمیشود بلکه میزان تردد هر خودرو بر پایه سهمیه، نوع معاینه فنی و ساعت ورود و خروج از محدوده، کنترل میشود. با مطالعه این مقاله بهصورت کامل و کاربردی با جزئیات طرح کاهش آلودگی هوا آشنا میشوید و میتوانید بدون سردرگمی از این طرح استفاده کنید و درصورت نیاز، اعتراض خود را به جرایم طرح ثبت کنید.
طرح آلودگی هوا یا زوج و فرد چیست؟
طرح آلودگی هوای تهران از تیرماه ۱۳۹۸ جایگزین طرح زوج و فرد سابق شد. از این طرح با نامهایی؛ همچون «طرح کنترل آلودگی هوا»، «طرح کاهش آلودگی هوا»، «حلقه دوم طرح ترافیک» و «طرح کاهش آلودگی» یاد میشود. هدف از این طرح همانطور که از نام آن برمیآید، کاهش آلودگی هوا در کلانشهر تهران است.
محدوده کنترل آلودگی هوای تهران
محدوه طرح آلودگی تهران، همان محدوده طرح زوج و فرد سابق است و به مناطق زیر منتهی میشود:
- از شمال: از چمران به همت تا زینالدین به امام علی؛
- از شرق: از زینالدین به امام علی تا امام علی به بعثت؛
- از جنوب: از امام علی به بعثت تا بعثت به نواب؛
- از غرب: از بعثت به نواب تا چمران به همت.
در تصویر زیر میتوانید نقشه محدوده طرح آلودگی هوا را مشاهده کنید؛ این محدوده با رنگ قرمز مشخص شده است.
ساعت طرح آلودگی هوا
طرح کنترل آلودگی هوا در روزهای شنبه تا چهارشنبه از ساعت ۶:۳۰ صبح آغاز میشود و تا ساعت ۱۸:۰۰ عصر ادامه دارد، این طرح در روزهای پنجشنبه از ساعت ۶:۳۰ صبح تا ساعت ۱۳:۰۰ اجرا میشود.
نکته: طرح کنترل آلودگی هوا در روز جمعه و تعطیلات رسمی اجرا نمیشود.
شرایط تردد در محدوده طرح آلودگی هوا
قوانین تردد در محدوده طرح آلودگی بهگونهای تدوین شده است که ضمن کنترل آلودگی هوا، تسهیلات مناسبی به ساکنین شهر تهران و به مسافرین این شهر ارائه میدهد. بر اساس این مقررات، شهروندان تهرانی در هر فصل مجاز به ۲۰ روز تردد رایگان در محدوده طرح هستند، درحالیکه ساکنان سایر شهرها میتوانند تا ۱۵ روز در هر فصل بدون پرداخت هزینه، وارد این محدوده شوند. بهرهمندی از این سهمیهها منوط به ثبتنام و احراز هویت در سامانه تهران من یا شهرزاد است.
نکته: این سهمیه صرفا برای ورود به طرح آلودگی هوا در نظر گرفته شده است و درصورت ورود به محدوده طرح ترافیک اصلی، جریمه خواهید شد.
تردد برای ساکنین محدوده طرح آلودگی
برای ساکنان محدوده طرح آلودگی، امتیازاتی در نظر گرفته شده است؛ این افراد میتوانند بهصورت رایگان یک بار قبل از ساعت ۹ صبح، از محدوده خارج و یک بار بعد از ساعت ۱۶ وارد محدوده شوند.
ساکنان این محدوده همچنین از تخفیف ۵۰ درصدی در پرداخت عوارض تردد برخوردار خواهند شد. برای بهرهمندی از این امتیازات، لازم است موارد زیر رعایت شود:
- ثبتنام در سامانه تهران من یا شهرزاد و بارگذاری مدارک سکونت، لازمه استفاده از این امتیازات است؛
- این مزایا فقط برای یک خودرو، بهازای هر واحد مسکونی فعال میشود؛
- تردد رایگان و تخفیف ۵۰ درصدی، صرفا در روزهایی اعمال میشود که مجوز تردد رزرو شده باشد.
تردد خودروهای مسافر در طرح آلودگی هوا
اگر مهمان شهر تهران هستید و قصد دارید با وسیله نقلیه خود در محدوده کنترل آلودگی هوا تردد کنید، میتوانید در سامانه تهران من یا شهرزاد ثبتنام و از سهمیه ۱۵ روزه تردد رایگان در هر فصل استفاده کنید.
پس از اتمام سهمیه ۱۵ روزه، حتما باید برای رزرو و تهیه طرح اقدام کنید.
نرخ جرایم ورود به طرح آلودگی هوای تهران
نرخ پایه جریمه ورود به محدوده طرح آلودگی در سال ۱۴۰۴ مبلغ ۱۶۸ هزار و ۷۵۰ تومان است. عوامل متعددی مانند نوع معاینه فنی، ساعت تردد و فرسودگی خودرو در مبلغ جریمه طرح آلودگی تاثیرگذار هستند و میتوانند میزان جریمه را تا حدود ۴۹۲ هزار تومان افزایش دهند. در جدول زیر میتوانید ضریب تاثیر هریک از این موارد را مشاهده کنید:
نحوه استعلام جریمه طرح آلودگی هوا
برای استعلام جریمه طرح کاهش آلودگی هوا، راههای مختلفی وجود دارد؛ اما اگر بهدنبال روش سادهای هستید که فقط با ارائه شماره پلاک خودرو و در سریعترین زمان ممکن بتوانید جرایم طرح آلودگی را مشاهده و پرداخت کنید، پیشنهاد میکنیم به سامانه یا اپلیکیشن پیشخوان۲۴ مراجعه کنید.
نحوه استعلام جریمه طرح کنترل آلودگی هوا از پیشخوان۲۴ به این صورت است که باید:
- در میان خدمات خودرو و موتور، سرویس «جریمه طرح ترافیک» را انتخاب کنید؛
- شماره پلاک خودرو خود را وارد و دکمه استعلام را بزنید؛
- جرایم طرح آلودگی و ترافیک را مشاهده و بهصورت تجمیعی یا موردی آنها را پرداخت کنید.
با مراجعه پیشخوان۲۴ میتوانید سایر تخلفات رانندگی را نیز استعلام و پرداخت کنید؛ پرداخت جریمه از این سامانه بسیار ساده است و فقط با چند کلیک انجام میشود.
چگونگی خرید طرح آلودگی هوای تهران
برای تردد در محدوده طرح آلودگی و طرح ترافیک، حتما باید در سامانه تهران من یا شهرزاد ثبتنام کنید، در غیر این صورت مشمول پرداخت جریمه میشوید. ثبتنام در سامانه تهران من به این صورت است که باید:
- به سامانه تهران من به آدرس tehran.ir مراجعه کنید؛
- در قسمت بالا و سمت چپ صفحه، گزینه ثبتنام را انتخاب کنید؛
- شماره موبایل خود و کد امنیتی پیامکشده را وارد کنید؛
- در صفحه جدید، مشخصات خود را وارد کنید؛
- در این مرحله باید نام کاربری و رمز عبور خود را مشخص و روی گزینه «دریافت کد تایید» کلیک کنید؛
- کد تایید ۶ رقمی پیامکشده به تلفن همراه خود را وارد و گزینه «ثبتنام در تهران من» را انتخاب کنید.
- در ادامه در بخش «درج خودرو»، اطلاعات خودروهای تحت تملک خود را وارد کنید؛
- کیف پول شهروندی خود را شارژ کنید؛
- در قسمت «خدمتهای حملونقل»، «طرح ترافیک» را انتخاب و اطلاعاتی نظیر روز، ساعت ورود و خروج به محدوده طرح را وارد کنید تا رزرو طرح نهایی شود.
برای رزرو طرح ترافیک در سامانه شهرزاد نیز باید مراحل مشابهی را طی کنید؛ ابتدا در سامانه شهرزاد به آدرس shahrzadcity.ir ثبتنام و اطلاعات خودرو خود را وارد کنید، کیف پول شهروندی خود را شارژ و در پایان، طرح ترافیک مورد نظر را خریداری کنید.
تاثیر معاینه فنی در خرید طرح آلودگی هوا
داشتن معاینه فنی خودرو برای تردد در محدوده طرح آلودگی و طرح ترافیک الزامی است، درصورت نداشتن معاینه فنی، پلاک شما توسط دوربینها ثبتوضبط میشود و خودروی شما مشمول جریمه نداشتن معاینه فنی خواهد شد. همچنین نوع معاینه فنی خودرو، در نرخ خرید طرح تاثیر میگذارد.
درصورت داشتن معاینه فنی برتر میتوانید رزرو طرح را با ۳۰ درصد تخفیف انجام دهید.
تفاوت طرح آلودگی هوا و طرح ترافیک
گاهی پیش میآید که طرح کنترل آلودگی هوا و طرح ترافیک با هم اشتباه گرفته میشوند؛ درحالیکه این دو طرح مجزا بوده و هرکدام مقررات خاص خود را دارند. تفاوتهای اساسی این دو طرح، از محدوده اجرای آنها گرفته تا نرخ طرحر ترافیک و آلودگی هوا، آنها را از یکدیگر متمایز میکند؛ البته مبلغ جریمه هر دو این طرحها ازطریق خدمت عوارض طرح ترافیک پیشخوان۲۴ قابلپرداخت است.
در جدول زیر میتوانید تفاوتهای کلیدی طرح کاهش آلودگی هوا و طرح ترافیک را مشاهده کنید:
|
نوع طرح |
طرح کاهش آلودگی هوا |
طرح ترافیک |
|
هدف |
کاهش آلودگی هوا |
کاهش میزان ترافیک |
|
محدوده اجرا |
فراتر از مرکز شهر |
مرکز شهر |
|
ساعت اجرا |
شنبه تا چهارشنبه از ۶:۳۰ صبح تا ۱۸ و پنجشنبه تا ۱۳ |
شنبه تا چهارشنبه از ۶:۳۰ صبح تا ۱۸ |
برای آشنایی بیشتر با طرح ترافیک پیشنهاد میکنیم مقاله تغییرات طرح ترافیک تهران مطالعه کنید.
اعتراض به جریمه طرح آلودگی هوا
گاهی اوقات ممکن است بهدلیل خطای سیستمی یا اشتباه در پلاکخوانی، بدون اینکه در محدوده طرح آلودگی ترددی داشته باشید، جریمه شوید یا مبلغ جریمه بیش از مقداری باشد که در قانون تعیین شده است. در چنین مواقعی، این امکان برای شما فراهم شده که با مراجعه به بخش پشتیبانی سامانه تهران من یا شهرزاد و با ثبت تیکت، اعتراض خود را ثبت کنید.
جمعبندی
در پایان این بررسی جامع، مجددا تاکید میشود که تردد در محدودههای ترافیکی، منوط به داشتن مجوز معتبر است. بنابراین، حتما قبل از تردد در این محدودهها، با مراجعه به سامانههای تهران من و شهرزاد، برای خرید طرح آلودگی هوا اقدام کنید. عدم رعایت این قانون و تردد بدون مجوز، جرایم سنگینی در پی خواهد داشت.
درصورت جریمهشدن و عدم پرداخت بهموقع جریمهها، جریمه سوابق تخلفات شما تا دو برابر افزایش مییابد. برای مدیریت جرایم طرح آلودگی هوا همچنین مدیریت خلافی خودرو میتوانید از سامانههای معتبری؛ همچون پیشخوان۲۴ استفاده کنید.
نظرات کاربران