شرایط و قانون جدید سن بازنشستگی تامین اجتماعی در سال ۱۴۰۵

یکی از موارد مهمی که می‌تواند ذهن هر بیمه‌شده تامین اجتماعی را درگیر کند،‌ شرایط بازنشستگی در این سازمان است. تجربه نشان داده است که قوانین بازنشستگی معمولاً در پایان هر سال بررسی و درصورت نیاز، بازنگری و به‌روز می‌شود. در به‌روزرسانی‌های قوانین بازنشستگی سال ۱۴۰۴، سن بازنشستگی در مردان از ۶۰ به ۶۲ سال افزایش پیدا کرد. در مورد زنان این قانون تغییری نکرده است، اما آن‌ها می‌توانند با داشتن ۵۵ سال سن و حداقل ۱۰ سال سابقه خدمت، درخواست بازنشستگی دهند. البته شرایط و قوانین بازنشستگی برای شرایط خاص افراد نیز تغییراتی داشته است که در ادامه این مطلب، به شما معرفی می‌کنیم. اطمینان می‌دهیم که در پایان این مطلب از وبلاگ پیشخوان ۲۴، به پاسخ بسیاری از سوالات خود درباره قوانین سن بازنشستگی تامین اجتماعی و شرایط آن دسترسی پیدا کنید.

جزئیات شرایط جدید بازنشستگی تامین اجتماعی

قوانین بازنشستگی در سال ۱۴۰۵ تغییراتی داشته است که مهم‌ترین آن‌ها، افزایش سن بازنشستگی مردان و افزایش حداکثر سنوات اشتغال برای آنان است. ما در جدول شرایط بازنشستگی تامین اجتماعی، شما را با تغییرات قوانین این سازمان در رابطه با سن بازنشستگی در ایران و سایر قوانین آن، آشنا می‌کنیم.

سن بازنشستگی تامین اجتماعی بر اساس سابقه پرداخت حق بیمه

یکی از تغییرات قوانین بازنشستگی که در اطلاعیه‌های سایت تامین اجتماعی نیز عنوان شده است، افزایش پلکانی سن بازنشستگی است. طبق این قانون، بیمه‌شدگان تامین اجتماعی بعد از زمان اجرای قانون برنامه هفتم توسعه (۳ مرداد ۱۴۰۳)، مشمول قوانین افزایش سنوات بازنشستگی می‌شوند و درصورت نداشتن ۳۰ سال سابقه خدمت، سن بازنشستگی آن‌ها به‌شکل پلکانی محاسبه می‌شود و باید حق بیمه اضافه کاری پرداخت کنند. برای اطلاع دقیق از این تغییرات، به جدول زیر توجه کنید.

سنوات قابل قبول برای بازنشستگی

طبق قوانین جدید سنوات بیمه بازنشستگی تامین اجتماعی، کسانی‌که با کسر سابقه برای بازنشستگی مواجه هستند، باید هزینه آن را پرداخت کنند. قبل از آشنایی با نحوه محاسبه سنوات قابل قبول برای بازنشستگی، ابتدا به جدول زیر توجه کنید:

نحوه محاسبه سنوات قابل قبول برای بازنشستگی تامین اجتماعی، به این‌صورت است که شما باید تعداد سال و ماه باقی‌مانده برای رسیدن به سن بازنشستگی (۳۰ سال سابقه) را مطابق جدول بالا در تعداد ماه‌های لازم برای پرداخت حق بیمه اضافه، ضرب کنید. سپس پاسخ دریافتی را با سن بازنشستگی تامین اجتماعی یعنی ۳۰ سال، جمع کنید. برای درک بهتر به مثال زیر توجه کنید:

سابقه بیمه: ۲۰ سال و ۳ ماه (مشمول افزایش سنوات ۲۰ تا ۲۵ سال)

سال‌های باقی‌مانده: ۱۰ سال و ۹ ماه

میزان افزایش سنوات بیمه:

۱۰.۷۵ = (۱۲ ÷ ۹) + ۱۰ = ۱۰ سال و ۹ ماه

(۳۲ سال و ۳ ماه) ۳۲.۲۵ = ۳ × ۱۰.۷۵

سنوات قابل قبول برای بازنشستگی:

۳۲ سال و ۳ ماه = ۲ سال و ۳ ماه + ۳۰ سال (۲ سال و ۳ ماه از آن مشمول حق بیمه اضافه می‌شود)

قانون بازنشستگی ۲۵ سال با ۳۰ روز حقوق

بر اساس آخرین قوانین معتبر و برنامه هفتم توسعه، هیچ قانونی تحت عنوان قانون جدید بازنشستگی 25 سال تامین اجتماعی وجود ندارد. حداقل سابقه برای بازنشستگی عادی ۱۰ سال است و حداکثر سابقه الزامی برای مردان ۳۵ سال و برای زنان ۳۰ سال تعیین شده است. برخی منابع غیررسمی از کاهش حداقل سابقه برای گروه‌های خاص به ۲۵ سال خبر داده‌اند، اما این موضوع هنوز به صورت قانون مصوب و ابلاغی در نیامده است.

شرایط بازنشستگی تامین اجتماعی با ۲۰ سال سابقه

شرایط بازنشستگی تامین اجتماعی با ۲۰ سال سابقه برای مردان و زنان متفاوت است. اگر پس از استعلام سابقه بیمه تامین اجتماعی، متوجه شدید که ۲۰ سال سابقه بیمه برای شما ثبت شده است، تنها با داشتن شرایط زیر می‌توانید بازنشسته شوید:

• درصورت داشتن سن کافی برای بازنشستگی و سابقه بیمه بین ۱۰ تا ۲۰ سال، امکان درخواست بازنشستگی و دریافت حقوق متناسب با سابقه پرداخت حق بیمه وجود دارد؛
• افرادی که با ۲۰ سال سابقه بیمه اقدام به درخواست بازنشستگی پیش از موعد می‌کنند، در نهایت حقوقی برابر با ۲۰ روز کاری دریافت می‌کنند؛
• همچنین مردانی که اشتغال به مشاغل سخت و زیان‌آور دارند، بدون داشتن محدودیت سنی و تنها ۲۰ سال سابقه خدمت، می‌توانند بازنشسته شوند.

شرایط بازنشستگی تامین اجتماعی با ۱۰ سال سابقه

بازنشستگی با ۱۰ سال سابقه بیمه تامین اجتماعی، تنها درصورتی امکان‌پذیر است که آقایان حداقل ۶۰ و خانم‌ها حداقل ۵۵ سال سن داشته باشند. درخواست بازنشستگی با سابقه ۱۰ سال، بازنشستگی پیش از موعد محسوب می‌شود که باعث می‌شود حقوق بازنشستگی دریافتی در این شرایط، به اندازه ۱۰ روز کار محاسبه شود.

از دیگر شرایط بازنشستگان تامین اجتماعی با ۰ سال سابقه بیمه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• بازنشستگی برای مردان بیمه‌شده تامین اجتماعی، با ۱۰ سال سابقه بیمه و ۶۲ سال سن امکان‌پذیر است، با این تفاوت که حقوقشان معادل حداقل ۱۰ روز حقوق خواهد بود؛
• شرایط بازنشستگی زنان با 10 (الی ۱۹) سال سابقه ، داشتن حداقل ۵۵ سال سن است؛
• درصورت نداشتن حداقل سابقه بیمه (۱۰ سال)، اگر بیمه‌شده حداقل سن بازنشستگی را داشته باشد، می‌تواند  با پرداخت مابه‌التفاوت حق بیمه تعداد سال‌های باقی‌مانده (برای رسیدن به ۱۰ سال)، بازنشسته شود.

نکته: درصورت نداشتن حداقل سابقه بیمه (۱۰ سال)، اگر بیمه‌شده حداقل سن بازنشستگی را داشته باشد، می‌تواند با پرداخت مابه‌التفاوت حق بیمه تعداد سال‌های باقی‌مانده (برای رسیدن به ۱۰ سال)، بازنشسته شود.

شرایط و سن بازنشستگی رانندگان تاکسی درون شهری

طبق قانون جدید بازنشستگی رانندگان تاکسی، رانندگان تاکسی نیز مشمول قانون بازنشستگی می‌شوند. بیمه رانندگان در تامین اجتماعی، از نوع بیمه مشاغل آزاد است و اگر راننده با شرکت‌های حمل و نقل قرارداد داشته باشد، مشمول شرایط بیمه اجباری می‌شود. سن بازنشستگی برای خانم‌ها و آقایان راننده تاکسی به ترتیب ۵۵ و ۶۲ سال است، اما اگر ثابت شود که شرایط کاری سخت و فرسایشی دارند، امکان بازنشستگی با ۵ سال کمتر هم برای آن‌ها وجود دارد. درواقع این قانون شرایط بازنشستگی با ۵۰ سال سن را برای خانم‌ها فراهم کرده است.

بنابر اطلاعات ذکر‌شده در راهنمای بیمه تامین اجتماعی رانندگان، رانندگان تاکسی تنها در شرایطی مشمول قوانین مشاغل سخت و زیان‌بار می‌شوند که فعالیت آن‌ها در طول زمان باعث آسیب جسمی یا روحی شود؛ طوری‌که دیگر پیشگیری از آن امکان‌پذیر نباشد. بنابراین رانندگان تاکسی که در خطوط پرتردد شهری یا در شرایط سخت اقلیمی فعالیت می‌کنند و شب‌کار هم هستند، می‌توانند برای شناسایی شغل خود به‌عنوان سخت و زیان‌آور، درخواست دهند تا مشمول قوانین آن شوند.

شرایط بازنشستگی بیمه خویش فرما تامین اجتماعی

بیمه خویش‌فرما تامین اجتماعی در دو نوع آزاد و اختیاری ارائه می‌شود. شرایط بازنشستگی بیمه خویش‌فرما برای بیمه‌شدگان تامین اجتماعی حداقل ۱۰ سال سابقه بیمه و حداقل ۶۰ سال سن برای مردان و ۵۵ سال سن برای خانم‌هاست. درصورت داشتن این شرایط، می‌توانید درخواست بازنشستگی و مستمری دهید. برای اطمینان از سابقه بیمه کافی باید از سوابق تلفیقی تامین اجتماعی (که درحال‌حاضر به بخش مشاهده سوابق به تفکیک ماه و سال تغییر یافته) مطلع باشید. برای اشنایی با سوابق تلفیقی تامین اجتماعی می‌توانید به سامانه تامین اجتماعی یا سامانه‌های معتبری مانند پیشخوان ۲۴، مراجعه کنید و از جزئیات آن مطلع شوید.

شرایط بازنشستگی زنان خانه دار

زنان خانه‌دار می‌توانند با پرداخت حق بیمه در قالب بیمه زنان خانه‌دار تحت پوشش خدمات بیمه تامین اجتماعی قرار گیرند. طبق اعلام این سازمان، شرایط بازنشستگی زنان‌ خانه‌دار به شرح زیر است:

• سن بازنشستگی: بیش از ۵۵ سال؛
• حداقل سابقه پرداخت بیمه: ۲۰ سال؛
• محدوده سنی برای شروع بیمه: ۱۸ تا ۵۰ سال.

شرایط بازنشستگی زنان با 50 سال سن

طبق قوانین وضع‌شده، بازنشستگی زنان با ۵۰ سال سن در شرایط عادی امکان‌پذیر نیست. تنها در مشاغل سخت و زیان‌آور (با احراز شرایط) امکان بازنشستگی زنان با ۵۰ سال سن وجود دارد. شرایط بازنشستگی پیش از موعد زنان به شرح زیر است:

شرایط بازنشستگی مردان با 60 سال سن

علی‌رغم افزایش سن بازنشستگی مردان به ۶۲ سال، مردان همچنان می‌توانند در ۶۰ سالگی درخواست بازنشستگی دهند، اما با این تفاوت که حقوق کمتری (معادل همان ۳۰ روز کامل) دریافت خواهند کرد.

شرایط سن بازنشستگی مردان به شرح زیر است:

• بازنشستگی عادی (با حقوق کامل) به شرط داشتن ۶۲ سال سن و حداقل ۱۰ سال (با احتساب سنوات پلکانی) سابقه بیمه؛
• بازنشستگی پیش‌ازموعد (با حقوق کمتر) به شرط داشتن ۶۰ سال سن و حداقل ۱۰ سال سابقه بیمه؛
• مشاغل سخت و زیان‌آور بدون شرط سن (یا کاهش ۲ تا ۵ سال نسبت به ۶۲) و به‌شرط داشتن ۲۰ سال متوالی یا ۲۵ سال متناوب سابقه بیمه.

روش های افزایش سابقه بیمه

اگر سابقه بیمه کافی برای درخواست بازنشستگی تامین اجتماعی نداشته باشید، می‌توانید آن را افزایش دهید. روش‌های افزایش سابقه بیمه برای افراد با شرایط مختلف، متفاوت است. این روش‌ها ترتیب زیر است:

• افزایش سابقه بیمه برای بازنشستگان: مستمری‌بگیران و بازنشستگانی که با وجود داشتن سن کافی، سابقه پرداخت بیمه کافی (مثلاً کمتر از ۱۰) ندارند، می‌توانند با خرید سوابق بیمه این کمبود را جبران کنند؛
• افزایش سابقه بیمه برای سربازان: سازمان تامین اجتماعی اعلام کرده‌ است که سربازان مشمول خدمت سربازی، پس از گذراندن این دوران می‌توانند با استفاده از سابقه خدمت خود، سابقه بیمه تامین اجتماعی‌شان را افزایش دهند؛
• افزایش سابقه بیمه کسری خدمت: کسانی‌که به‌علت عدم پرداخت حق بیمه از طرف کارفرما یا جابه‌جایی محل کار دارای چند ماه کسری بیمه هستند، می‌توانند با خرید ماه‌های باقی‌مانده، این کسری را جبران کنند.

شرایط خرید بیمه برای بازنشستگی

بر اساس قانون جدید خرید سابقه بیمه تامین اجتماعی، بازنشستگان آقا و خانم که دارای سن ۶۰ سال تمام و ۵۵ سال تمام هستند و حداقل ۱۰ سال سابقه بیمه دارند، می‌توانند برای خرید سابقه بیمه اقدام کنند. آن‌ها می‌توانند با خرید ۵ سال سابقه بیمه، درخواست بازنشستگی و دریافت مستمری دهند.

افزودن سابقه بیمه سربازی

سازمان تامین اجتماعی در آخرین اطلاعیه‌های خود اعلام کرده است که امکان خرید بیمه سربازی برای بیمه‌شدگان این سازمان وجود دارد. سربازانی که قصد دارند مدت خدمت خود را به سوابق بیمه تامین اجتماعی اضافه کنند، باید کارت پایان خدمت خود را دریافت کرده و حداقل یک سال قبل از شروع خدمت، سابقه پرداخت حق بیمه داشته باشند. سربازانی که خدمتشان را قبل از سال ۱۳۸۳ تمام کرده‌اند، امکان دریافت بیمه سربازی رایگان را دارند.

جمع‌بندی

سازمان تامین اجتماعی این امکان را برای بیمه‌شدگان خود فراهم کرده است که حتی درصورت داشتن کسری سابقه بیمه هم، امکان درخواست بازنشستگی داشته باشند. همان‌طور که گفتیم، جبران کسری سابقه بیمه برای درخواست بازنشستگی تامین اجتماعی، ازطریق خرید سابقه بیمه، امکان‌پذیر است. توصیه ما این است که درصورت داشتن شرایط لازم، اقدام به بازنشستگی پیش از موعد نکنید، چرا که در این‌صورت حقوق بازنشستگی شما به‌صورت کامل (به ازای ۳۰ روز کاری) واریز نمی‌شود.